W Imię Boga, Miłosiernego, Litościwego
Masbahah - 'muzułmański różnaniec'
Tłumaczenie z angielskiego i przypisy: Abu Anas bin Marian
Pytanie: Czy dozwolone jest używanie subha/masbahah
(koraliki, służące do odliczania tasbîh[1])
Szeich ul-Islâm Ibn Taymiyah powiedział:
"Niektórzy z nich mogą chcieć się pokazać zarzucając
na ramię swe dywaniki modlitewne i nosząc w ręku masbaha,
czyniąc z nich symbole religii i modlitwy. Znane jest z przekazów
mutawâtir (mocno potwierdzonych), że ani Prorok
(sall allahu `alejhi ła sallam), ani jego Towarzysze nie używali
ich jako symboli. Mieli zwyczaj recytować tasbîh
i odliczać je na palcach, tak jak głosi hadith: 'Odliczajcie
na palcach, gdyż zostaną spytane, i będą mówić.' Niektórzy
odliczają tasbîh kamykami lub pestkami daktyli.
Niektórzy uczeni mówią, że odliczanie tasbîh na
masbahah jest makrûh (nie mile
widziane), inni zezwalają, ale nikt nie mówi, że wykonywanie
tasbîh za pomocą masbahah jest
lepsze niż tasbîh na palcach." (al-Fatâwa,
22/187)
Szeich Muhammad Nâsir ul-Dîn
al-Albâni powiedział:
"Jeżeli istnieje jedynie jedna zła rzecz w masbahah
- a jest nią to, że zastępuje ona sunnę liczenia (tasbîh)
na palcach, a wszyscy (uczeni) zgodni są, co do tego że preferowane
jest odliczanie na placach - to jest to wystarczającym złem.
Jakże rzadko widuję ludzi odliczających tasbîh na
swych palcach!
Co więcej, ludzie wymyślili tyle
wyrafinowanych sposobów naśladując tą innowację[2], że widuje się tych którzy podążają
tariqah (drogami Sufich) noszących swe masbahah
na szyi! Jeszcze inni odliczają koraliki rozmawiając lub
słuchając ciebie! Lub jeszcze inni - których już dawno nie
widziałem - jadąc na rowerze w tłumie ludzi, trzymając masbahah
w ręku! Pokazują ludziom, że nic im nie przeszkadza we
wspominaniu Allaha ani na chwilę, a mimo to, ta innowacja
często jest powodem, przez który lekceważą obowiązki religijne
(wâdżib). Przydarzyło się to wiele razy, innym jak
również mnie samemu, że gdy przekazuję im salâm, to machają
jedynie ręką nie mówiąc słów pozdrowienia. Skutki tej innowacji
są niezliczone, i nikt nie mógł tego lepiej ująć niż poeta:
'Wszelkie dobro leży w naśladowaniu tego, tych co (nas) poprzedzili,
a wszelkie zło leży w innowacjach tych którzy przyszli później.'"(As-Silsilat
al-Da`îfah (1/117)
Szeich Muhammad ibn Sâlih
al-`Uthaymîn powiedział,
"Lepiej jest nie odliczać tasbîh na
masbahah, ale nie jest to innowacją, ponieważ istnieje
podstawa ku temu, a jest nią to, że niektórzy Sahabah używali
kamyczków do odliczania tasbîh[3].
Jednak Wysłannik (sall allahu `alejhi ła sallam) nauczył,
aby odliczać tasbîh na palcach, więc jest to
lepsze. Powiedział, 'Odliczajcie na koniuszkach palców, gdyż
[w Dniu Zmartwychwstania] będą one przemawiały.'[4]
Odliczanie Tasbîh [za pomocą] masbahah nie
jest ani zakazane (harâm), ani nie jest innowacją (bid`ah),
ale lepiej jest tego nie robić, ponieważ czyniąc tak odrzuciło
się coś lepszego. Używanie masbahah może także
przyczynić się do wykonywania tego na pokaz, ponieważ widujemy
niektórych ludzi noszących masbahah zawierające
tysiąc koralików. To tak jakby mówili ludziom, 'Spójrzcie
na mnie, ja odliczam tysiąc tasbîh!'
Po drugie ci, którzy używają masbahah w celu
odliczania tasbîh są zwykle rozproszeni i nie
skupiają się. Robią tasbîh koralikami, ale ich wzrok
pląta się tu i ówdzie, co sugeruje, że nie koncentrują się
[na wspominaniu Allaha]. Lepiej jest odliczać tasbîh
na palcach, preferując prawą rękę nad lewą, ponieważ Prorok
(sall allahu `alejhi ła sallam) odliczał tasbîh
prawą ręką. Jeśli ktoś odlicza tasbîh używając
obu rąk, to nie ma nic w tym złego, ale lepiej jest uzywac
tylko prawej ręki." (al-Liqa' al-Maftûh,
3/30)
[1] Jest to dhikr, czyli wspominanie
gloryfikacji Allaha, mówiać np. 'subhan Allah, alhamdu lillâh,
Allahu akbar.'
[2] Szeich al-Albâni być może mówił o koncepcji
obowiązkowego używania masbahah, co ma miejsce w niektórych
meczetach gdzie po modlitwie rozrzucane są różańce, i zbiorowo
głoszone tasbîh. Doskonałym przykładem tej innowacji
jest zdarzenie, które miało miejsce tuż po śmierci Proroka
Muhammada (sall allahu `alejhi ła sallam):
Imâm ad-Dârimî przekazał
w Sunan (1/79): "`Amr ibn Salmah powiedział: Mieliśmy
za zwyczaj siedzieć przy drzwiach `Abdullah ibn Mas`ûd
przed modlitwą poranną. Jak wychodził szliśmy z nim do meczetu.
(pewnego dnia) Abu Mûsa al-Asz`arî przyszedł do nas
i powiedział, "Czy Abu `Abd ar-Rahmân już wyszedł?"
Odpowiedzieliśmy, "Nie." Więc usiadł z nami i czekał
(na Abu `Abdur-Rahmâna).
Gdy wyszedł, wszyscy
stanęliśmy obok niego. Abu Mûsa powiedział do niego,
"O Abu `Abd ar-Rahmân! Przed chwilą widziałem coś w meczecie,
co uważałem za złe, lecz wszelka chwała Allah'owi, nie widziałem
nic jak tylko dobro." Spytał się, "Więc co to było?"
(Abu Mûsa) odpowiedział, "Jeżeli dożyjesz, to ujrzysz
to. Widziałem w meczecie ludzi siedzących w kręgach, czekających
na modlitwę. W każdym kręgu mieli kamyki w rękach i (jeden
z nich) mówił 'powtórzcie Allâhu Akbar sto razy.' I
powtarzali sto razy. Następnie mówił, 'powiedzcie Lâ ilâha
illallâh sto razy.' Tak też mówili sto razy. Następnie
mówił, 'powiedzcie Subhânallâh sto razy.' I mówili
to sto razy."
(Ibn Mas`ûd)
spytał, "Co im powiedziałeś?" (Abu Mûsa) odpowiedział,
"Nic im nie powiedziałem, czekałem aby usłyszeć twój
pogląd, lub co ogłosisz." (Ibn Mas`ûd) odpowiedział,
"Powinieneś nakazać im aby wyliczyli złe uczynki które
nabyli, i zapewnić ich, że ich dobre uczynki nie zostały by
stracone!"
Następnie poszliśmy
za nim (Ibn Mas`ûd'em) aż doszedł do jednego z tych
kręgów, stanął i powiedział, "Co wy robicie?" Odpowiedzieli,
"O Abu `Abd ar-Rahmân! Są to kamyki na których liczymy
takbîr, tahlîl i tasbîh." Powiedział,
"Policzcie wasze złe uczynki. Zapewniam was że żadne
z waszych dobrych uczynków nie zostaną stracone. Biada wam,
wspólnoto Muhammad`a! Jak szybko idziecie ku zniszczeniu!
Oto Towarzysze waszego Proroka których jest wielu. Są tu jego
(Proroka) ubrania które jeszcze nie są zniszczone, i jego
miska jest cała. Na Tego Który w swym Ręku trzyma moją duszę!
Albo podążacie za religią lepszą niż nauczana przez Muhammad'a,
albo otwieracie wrota zbłąkania."
Powiedzieli, "O
Abu `Abd ar-Rahmân! Na Allah'a, pragniemy jedynie dobra."
Odpowiedział, "Ilu jest takich którzy mają dobre zamiary
lecz dobra nie osiągają. Zaprawdę Wysłannik Allaha powiedział
nam 'Ludzie będą recytować Koran, lecz nie przejdzie on dalej
niż ich gardła.' Na Allah'a! Nie wiem, być może większość
z nich należą do was." Po czym ich opuścił.
Umar ibn Salmah
(jeden z narratorów) powiedział: 'Widzieliśmy większość z
tych ludzi wśród Khauaridż walczących przeciwko nam w dniu
Nahrauân.'" (Szeich Salîm al-Hilâlî uwierzytelnił ten
przekaz w al-Bid`ah (str. 26-29))
[3] Sunan Abu Dâwûd od Abu Hurayrah,
księga 11, nr. 2168 [eng. trans.]
[4] Sunan Abu Dâwûd, od Umm Yâsir,
księga 8, nr. 1496 [eng. trans.]
|
