W Imię Boga, Miłosiernego, Litościwego

Podstawy Islamu

Autor: Muhammad bin `Abdul-Wahhab (zm. 1206H, rahimahullâh)
Tytuł: Thalathatul-Usûl (Trzy Zasady)
Tłumaczenie z arabskiego na polski: Stowarzyszenie Studentów Muzułmańskich w Polsce
Przypisy: Szeich Muhammad ibn Sâlih al-`Uthaimîn, "Sharh Thalathatil-Usul" (angielskie tłumaczenie), jeśli nie zaznaczone inaczej.

W Imię Boga, Miłosiernego Litościwego

Niech Bóg Jedyny zaopiekuje się Tobą, gdyż musisz zająć się czterema kwestiami:

1. Zdobywaniem wiedzy, która umożliwi Ci poznanie Boga Jedynego^[1], Jego posłańca^[2] i religii Islamu^[3], [wraz z dowodami]^[4].

2. Podejmowaniem działań zgodnie z wiedzą.^[5]

3. Nawoływaniem do religii Islamu.^[6]

4. Okazaniem cierpliwości i wytrzymałości w obliczu niebezpieczeństwa i doświadczeń na tej drodze.^[7]

Dowodem na to jest następujący werset z Kur'anu:

»Na czas! Zaprawdę, człowiek jest na drodze zguby! Z wyjątkiem tych, którzy uwierzyli i czynili dobre dzieła i zachęcali się wzajemnie do cierpliwości.« (Surah al-`Asr 103:1-3) ^[8]

Wybitny uczony Szafi`î^[9] powiedział na temat wyżej zacytowanej sury, "Gdyby Bóg nie zesłał ludziom żadnego innego dowodu poza tą surą, to też byłoby dla nich wystarczające."^[10]

[Imâm Al-Buchari, niech Allâh będzie dla niego litościwy, powiedział, "Wiedza poprzedza mowę i uczynki."]^[11] Dowodem na to są następujące słowa Boga Jedynego:

»Przeto wiedz, że nie ma Boga jak tylko Bóg, Jeden! Proś o przebaczenie za swój grzech...« (Surah Muhammad, 47: 19)

A więc Bóg umieścił wiedzę, uczenie się, przed podjęciem konkretnych działań lub przemówień.^[12]

Część 2 : Trzy Prawdy »

^[1] Wiedzę która umożliwia poznanie Boga Jedynego, osiągnąć można poprzez podziwianie znaków którymi Allâh obdarzył nas wśród stworzenia. Podziwiając i zastanawiając się nad tymi znakami, człowiek powiększy swoją wiedzę i świadomość swego Stwórcy, swego Boga Jedynego, który jako jedyny zasługuje na wszelką cześć i chwałę. Allâh objawił w Koranie co znaczy:

»Na ziemi są znaki dla tych, którzy są przekonani o prawdzie. I są w waszych duszach. Czy wy nie widzicie?« (Surah adh-Dhariyat, 51:2) (Sharh Thalathatil-Usûl, [eng. trans.] str. 38)

^[2] Wiedza o Posłańcu Boga powoduje, iż człowiek przyjmuje wszystko to z czym został posłany, oraz unika wszystkiego czego posłaniec zakazał. Allâh objawił co znaczy:

»Ale nie! Na twego Pana! Oni nie uwierzą, dopóki nie uczynią ciebie sędzią w tym, co jest przedmiotem sporu między nimi. Potem nie znajdą już w sobie sprzeciwu co do tego, co rozstrzygnąłeś, i poddadzą się całkowicie.« (Surah an-Nisâ', 4:65)

»Przecież mowa wierzących - kiedy oni są wzywani do Boga i Jego Posłańca, aby rozsądził między nimi - jest taka: "Usłyszeliśmy i jesteśmy posłuszni!" Tacy jak oni są szczęśliwi! (Surah an-Nûr, 24:51)

»A jeśli się sprzeczacie o coś między sobą, to przedstawcie to Bogu i Posłańcowi - jeśli wierzycie w Boga i w Dzień Ostatni! To jest lepsze i piękniejsze jako objaśnienie.« (Surah an-Nisâ', 4:59)

»Niech się mają na baczności ci, którzy sprzeciwiają się Jego rozkazowi; żeby nie dosięgła ich jakaś niedola albo żeby ich nie dosięgła kara bolesna.« (An-Nûr, 24:63)

Imâm Ahmad [ibn Hanbal] rahimahullâh powiedział, "Czy wiesz czym jest klęska? Klęską jest szirk (bałwochwalstwo), a gdy ktoś odrzuca cokolwiek z tego co powiedział Wysłannik (sal allahu `alejhi ła sallam), to jakaś herezja może osiąść na jego sercu i zrujnować go.(Sharh Thalathatil-Usûl, [eng. trans.] str. 38-40)

^[3] Ogólnym znaczeniem Islamu, jest czczenie Boga Jedynego w sposób jaki nakazał ludzkości poprzez swych Wysłanników. Wszystkie wcześniej objawione prawa były poddaniem się (Islamem) Bogu Jedynemu. Allâh objawił w Koranie, że Abraham wzywał Boga mówiąc:

»Panie nasz! Uczyń nas całkowicie poddanymi Tobie, a z naszego potomstwa naród Tobie całkowicie poddany! Pokaż nam nasze miejsca czci i zwróć się ku nam! Ty przecież jesteś Przebaczający, Litościwy!« (Surah al-Baqarah, 2:128)

Szczegółowym znaczeniem Islamu po tym jak został posłany Prorok Muhammad (sal allahu `alejhi ła sallam), jest tym co zostało mu objawione. To z czym został posłany Prorok Muhammad, anuluje wszystkie wcześniejsze religie. Zatem każdy kto naśladuje Proroka Muhammada jest muzułmaninem, a każdy kto odrzuca nim nie jest. Zatem ci którzy szli w ślady proroków za czasów tych Proroków, wszyscy byli muzułmanami; Żydzi za czasów Mojżesza byli muzułmanami (poddanymi Bogu), Chrześcijanie za czasów Jezusa byli muzułmanami, lecz po tym jak został posłany Muhammad, ci którzy w niego nie uwierzyli nie są muzułmanami.(Sharh Thalathatil-Usûl, [eng. trans.] str. 40)

Allâh mówi w Koranie, co w przybliżeniu znaczy:

»Zaprawdę, ci, którzy uwierzyli, którzy wyznają judaizm, chrześcijanie i sabejczycy. Ktokolwiek spośród nich wierzy w Boga i w Dzień Ostatni i czyni dobro, wszyscy otrzymają nagrodę u swego Pana; i nie odczują żadnego lęku, i nie będą zasmuceni!« (Surah al-Baqarah, 2:62)

Imâm Ibn Kathîr komentując ten werset powiedział,
"Dotyczy to wszystkich żydów, chrześcijan i sabejczyków z dawnych narodów którzy wierzyli w swoich Proroków i w Pisma im zesłane, nie dokonując zmian, i z tą wiarą zmarli. Dotyczy to także tych którzy żyli za czasów Proroka Muhammada, jak na przykład `Abdullah ibn Salâm, an-Nadżasi i Salman al-Farisi [którzy wszyscy przyjęli Islam], którzy wierzyli w Allaha i Jego Proroka i czynili dobre uczynki. Uzyskają oni nagrodę u swego Pana, nie odczują żadnego lęku, i nie będą zasmuceni. Allah przyjmuje jedynie uczynki które zgodne są z religią ostatniego Proroka. Jest to zgodne z tym co przekazał `Alî bin Abi Talha od ibn Abbâs, że po objawieniu omawianego wcześniej wersetu, Allah objawił, »A od tego, kto poszukuje innej religii niż Islam, nie będzie ona przyjęta; i on w życiu ostatecznym będzie w liczbie tych, którzy ponieśli stratę.« (Surah Ali Imran, 3:85)." (Tafsir ibn Kathâr, surah al-Baqarah ayah 62)

^[4] Tego fragmentu brakuje w polskim tłumaczeniu wydanym przez Stowarzyszenie Studentów Muzułmańskich.

^[5] Oznacza to że należy postępować zgodnie z posiadaną wiedzą, a uczynki są w rzeczywistości owocem wiedzy.(Sharh Thalathatil-Usûl, [eng. trans.] str. 42)

^[6] Nawoływanie do Islamu ma cztery poziomy. Allâh wspomniał w Koranie, co znaczy:

»Wzywaj ku drodze twego Pana z mądrością i pięknym napomnieniem! Rozmawiaj z nimi w najlepszy sposób!...« (Surah an-Nahl, 16:125) W innym wersecie wspomniał o czwartym poziomie:

»I nie dyskutujcie z ludem Księgi inaczej, jak w sposób uprzejmy - z wyjątkiem tych spośród nich, którzy są niesprawiedliwi - i mówcie: "Uwierzyliśmy w to, co nam zostało zesłane, i w to, co wam zostało zesłane. Nasz Bóg i wasz Bóg jest jeden i my jesteśmy Mu całkowicie poddani."« (Surah al-'Ankabût, 29:46)

Niezbędnym warunkiem aby wzywać jest wiedza o drodze którą Allâh nakazał. Wezwanie to oparte jest o wiedzę i jasne dowody, zgodnie z tym co Allâh powiedział w Koranie [co znaczy]:

»Powiedz: "Oto jest moja droga! Ja wzywam do Boga na podstawie jasnego dowodu (basîrah) - ja i ci, którzy postępują za mną. Chwała niech będzie Bogu! Ja nie należę do bałwochwalców."« (Surah Yusûf, 12:108)

Basîrah to jasne dowody, pewna wiedza. Oznacza to, że wzywający posiada wiedzę Szari`ah (praw Islamu), wie jak należy wzywać do drogi prostej, oraz jest świadomy sytuacji tych których wzywa.(Sharh Thalathatil-Usûl, [eng. trans.] str. 43-44)

^[7] As-Sabr, (cierpliwość) polega na ograniczeniu się do posłuszeństwa względem Allâha, oddaleniu się od nieposłuszeństwa względem Niego i niezadowolenia z przeznaczenia Allâha. Należy zatem powstrzymać swą duszę od utrapienia, oburzenia i irytacji, nawet gdy z powodu wzywania do religii Allâha jest się źle traktowanym. Allâh objawił swemu Prorokowi mówiąc co znaczy:

»Za kłamców zostali uznani posłańcy przed tobą, lecz oni cierpliwie znosili to, iż uznawano ich za kłamców, i to, że ich prześladowano, aż w końcu przyszła do nich pomoc...« (Surah al-An'âm, 6:34)

Im większa krzywda wyrządzana jest tym którzy nawołują do drogi Bożej, tym bliższa jest Jego pomoc. Czasami jednak pomoc może nadejść dopiero po śmierci osoby która poświęca swe życie wzywając innych do drogi prostej, tak że Bóg otworzy serca ludzi dopiero po odejściu tego człowieka z ziemi. Wzywający powinien zatem cierpliwie znosić wszelkie niepowodzenia. Zastanów się nad tym co Bóg objawił: »Zaprawdę, My zesłaliśmy tobie [Muhammadzie]Koran stopniowo!« Można oczekiwać iż następujący werset nakazywał będzie aby dziękować za zesłane błogosławieństwa, lecz w następnym wersecie Allâh objawił: »Bądź więc cierpliwy do rozstrzygnięcia twego Pana!..« (Surah al-Insân, 76:23-24) Sugeruje to, iż każdy kto utrzymuje ten Koran, z pewnością napotka to co wymagało będzie cierpliwości i wytrwania.

Zastanów się także nad przykładem naszego Proroka (sal allahu `alejhi ła sallam), gdy jego ludzie obrzucali go kamieniami za to, że wzywał do drogi Pana Jedynego. Wycierając krew która spływała mu po twarzy mówił: "O Allâh, wybacz moim ludziom gdyż nie wiedzą." (Sahih al-Buchari [eng. trans. 4/454/no. 683]). Zatem ten kto wzywa do drogi Allâha, powinien być cierpliwy i mieć nadzieję na nagrodę od Allâha.(Sharh Thalathatil-Usûl, [eng. trans.] str. 45-46)

^[8] Allâh przysięga, że wszyscy ludzie są na drodze zguby, z wyjątkiem tych którzy posiadają te cztery cechy: i) Prawdziwa wiara, ii) bogobojne uczynki, iii) wzajemne zachęcanie do prawdy nakazanej przez Allâha, iv) wzajemne zachęcanie do cierpliwości. (Sharh Thalathatil-Usûl, [eng. trans.] str. 47)

Imâm ibn al-Qayyim powiedział,
"Dżihâd (wysiłek) przeciwko własnej duszy ma cztery poziomy:

Pierwszy: Wysiłek w nauce religii prawdy, bez czego nie ma powodzenia. Zaprawdę, prawdziwe szczęście, ani rozkoszowanie się tym światem i światem przyszłym bez tego nie istnieje.

Drugi: Wysiłek w postępowaniu według wiedzy którą się zdobyło, gdyż wiedza pozbawiona uczynków nie przyniesie żadnej korzyści, a raczej zaszkodzi.

Trzeci: Wysiłek w zapraszaniu innych do niej (wiedzy), oraz uczenie tych którzy nie wiedzą. W innym przypadku osoba taka może stać się z tych, którzy ukrywają jasne objawienie Allaha. Wiedza taka nie przyniesie korzyści, ani też nie ocali od kary Allaha.

Czwarty: Wysiłek aby być cierpliwym i wytrwałym w stosunku do tych którzy są przeciwni temu wezwaniu (da'uah) do Allaha, oraz tych którzy pragną wyrządzić krzywdę - cierpliwie znosząc wszelkie trudności dla względu Allaha.

Gdy te cztery poziomy zostały osiągnięte uznaje się, że osoba która je osiągnęła należy do Rabbâniyyûn. Salaf byli zgodni co do tego, że Uczony nie zasługuje na tytuł Rabbânî dopóki nie rozpozna i nie uzna prawdy, dopóki nie postępuje według niej, i dopóki nie uczy jej innych. Tak więc każdy kto posiada wiedzę, postępuje według niej, oraz przekazuje tą wiedzę innym, uznany jest za osobę należącą do Rabbâniyyûn." (Zâd ul-Ma'âd fi Hadî Khayril-`Ibâd, str. 9-11)

^[9] Jego pełne imię to Abu `Abdullâĥ, Muhammad ibn Idrîs ibn al-`Abbas ibn `Uthmân ibn Szâfi`î al-Hâszimi, al-Qurayszi. Urodził się w Gazie w 150 roku Hidżry, zmarł w Egipcie w 204 roku Hidżry. Był jednym z "czterech Imamów", niech Allâh będzie dla nich wszystkich miłosierny.

^[10] Imâm asz-Szafi`î chciał przez to powiedzieć, że werset ten wystarcza stworzeniu jako że zachęca on do trzymania się Religii Allâha poprzez prawdziwą wiarę, bogobojne uczynki, wzywanie do Allâha oraz cierpliwe wytrwanie na tej drodze. Nie znaczy to, że ten werset wystarcza stworzeniu we wszelkich kwestiach dotyczących religii i jej nakazów. Powiedział tak dlatego, że inteligentny i spostrzegawczy człowiek, słysząc ten werset spieszy ku zbawieniu pragnąc osiągnąć te cztery cechy: prawdziwą wiarę, bogobojne uczynki, wzajemne zachęcanie do prawdy oraz wzajemne zachęcanie do cierpliwego wytrwania. (Sharh Thalathatil-Usûl, [eng. trans.] str. 49)

^[11] Tego fragmentu brakuje w polskim tłumaczeniu wydanym przez Stowarzyszenie Studentów Muzułmańskich.

^[12] Słynny Tabi'î, Fudayl ibn `Iyyâd powiedział na temat wersetu »...aby wypróbować, który z was jest lepszy w działaniu« (Surah Hud, 11:7), "[jest nim] najbardziej szczery i najbardziej właściwy", na co ludzie wokół niego spytali "A co jest najbardziej szczere i najbardziej właściwe?" Odpowiedział "Uczynek, który jest właściwy ale nie jest szczery nie zostanie przyjęty, i uczynek który jest szczery ale nie właściwy nie zostanie przyjęty, dopóki nie będzie szczery i właściwy. Szczery znaczy że nie szuka się niczego prócz Oblicza Allaha, a właściwy znaczy że zgodny jest z Sunną. (Ibn Taimiyah, Al-Amr Bil-Ma'rûf Wa An-Nahy 'An Al-Munkar [eng. trans.], chapter 54)

Część 2 : Trzy Prawdy »