W Imię Boga, Miłosiernego, Litościwego
Filozodia - `ilm-ul-kalaam
Przytoczył: Abu Anas bin Marian
Jeżeli chodzi o pojęcie filozofii w Islamie to trzeba być
świadomym, że wszelkiego rodzaju filozofia, retoryka i domysły
[`ilm-ul-kalâm] w sprawach wiary nie jest dozwolona.
Imâm al-Barbahâri (zm. 329H - rahimahullâh) powiedział:
"Niech Allah będzie dla ciebie Miłosierny! Wiedz że spekulatywna
mowa na temat naszego Pana, Najwyższego, jest rzeczą nowo
wymyśloną, innowacją i zbłąkaniem. Nic nie wolno mówić na
temat naszego Pana prócz tego jak On, subhanahu ła ta`ala,
opisał Siebie w Koranie i co Jego Wysłannik (sal allahu `alejhi
ła sallam) wytłumaczył swoim Towarzyszom. Zatem On, Wszechmogący
jest Jeden: »Nic nie jest to Niego
podobne, On jest Wszech-słyszący, Wszech-widzący« (Surah
ash-Shura, 42:11)"
[1]
Powiedział także:
"Każdy kto mówi o Atrybutach Pana Najwyższego, 'dlaczego?'
wątpi w Allaha Wywyższonego i Błogosławionego."
[2]
Imâm Shafi`i [zm. 204H - rahimahullâh] powiedział:
"Jeżeli ludzie wiedzieliby co zawiera teologiczna retoryka,
to zaprawdę uciekali by od niej jak od lwa."
[3]
Powiedział także:
"Mój werdykt względem ahl-ul-kalâm
[4], jest że powinno się ich wychłostać liśćmi palm
i butami, i wystawić na pokaz ich rodzinom i [innym] plemionom
głosząc: "taka jest nagroda dla kogoś kto porzuca Księgę
i Sunnę i zwraca się ku retoryce [kalâm]." [5]
Imâm Abu Yusûf, uczeń Imama Abu Hanifah [zm. 150H -
rahimahullah] powiedział:
"Każdy kto szuka wiedzy poprzez kalâm stanie się
heretyckim apostatą." [6]
Imâm Ahmad [zm. 241H - rahimahullah] powiedział:
"Człowiekowi który sięga po kalâm nigdy się nie
powiedzie. Każdy kto sięga po tego rodzaju wiedzę w sercu
ma skłonność do czynienia zepsucia."
[7]
Imâm al-Auzâ`ii (zmarł w 157H - rahimahullâh) powiedział:
"Spytałem az-Zuhrî'ego i Makhul'a o wersety które zawierają
Atrybuty [Allaha], powiedzieli, 'Zostaw je takie jakimi są.'"
[8]
Al-Walîd bin Muslim (zm. 194H) powiedział:
"Pytałem Malik'a, al-Auza`i'ego, Layth'a bin Sa`d'a oraz
Sufyân'a ath-Thaurî'ego o przekazy dotyczące Atrybutów [Allaha],
wszyscy powiedzieli, 'Pozostaw je takimi jakie są nie pytając
Jak?'."
[9]
Imâm Ahmad powiedział na temat hadisów dotyczących Ru'yah [10] , Qadar [11] , Qur'an, i Atrybutów
Allaha:
"Hadisy te należy pozostawić dokładnie takimi jakie są
- potwierdzamy je i nie porównujemy ich do niczego. Co do
tego `ulemâ' (uczeni) są zgodni."
[12]
Powiedział także:
"Uważamy, że hadisy należy rozumieć w ich jawnym znaczeniu
[`ala dhâhirihi], tak jak zostały przekazane przez
Proroka. Wdawanie się w teologiczną retorykę względem nich
jest innowacją. Wierzymy w nie tak jak zostały nam przekazane,
w [ich] jawne znaczenie i z nikim się nie spieramy o nie."
[13]
Shaykh-ul-Islam Ibn Taymiyyah (zmarł w 728H - rahimahullâh)
powiedział:
"Częścią wiary w Allaha, jest wiara w to jak Allah opisał
Siebie, oraz w to jak opisał Go Jego Wysłannik Muhammad (sallâ
Allâhu `alayhi ła sallam) - nie zniekształcając i nie zaprzeczając.
Nie podważając i nie porównując." [14]
Szeich Muqbil ibn Hadii al Wad`î (rahimahullâh) powiedział:
"Nie uznajemy `Ilm-ul-Kalâm i uważamy, że jest
ona jedną z największych przyczyn przez które Muzułmanie się
podzielili."
[15]
Pozycja intelektu w Islamie
Allâh objawił co w przybliżeniu znaczy:
»Czy widziałeś tego, który wziął
sobie namiętność za swego boga? Bóg sprowadził go z drogi
w pełni wiedzy i położył pieczęć na jego słuchu i jego sercu;
i położył zasłonę na jego spojrzeniu. Któż więc, poza Bogiem,
poprowadzi go drogą prostą? Czyż wy się nie opamiętacie?«
[Surah al-Dżathiyah, 45:23]
»I ci, którzy się różnią co do
Księgi, z pewnością znaleźli się w głębokim odszczepieństwie!«
[Surah al-Baqarah, 2:176]
Imâm Abul Mudhaffar as-Sam'ânî [zm. 498H] powiedział:
"Ludzie Sunny mówili: 'Fundamentem religii jest naśladowanie
(al-Ittibâ`), a intelekt jest podwładny.' Jeżeli fundamentem
religii byłby intelekt, stworzenie nie byłoby w potrzebie
objawienia, ani Proroków, a ważność nakazów i zakazów nie
miałaby znaczenia. Każdy kto chce mógł by mówić co pragnie."
[16]
'Abdullâh Ibn 'Umar powiedział:
"Zaprawdę, siedziałem z moim bratem na zebraniu. Starszyzna
spośród Towarzyszy Wysłannika przyszła i usiedli przy jednych
z jego [Wysłannika] drzwi. Nie chcieliśmy ich rozdzielić więc
usiedliśmy w pokoju. Wspomnieli jeden z wersetów z Koranu,
i zaczęli dyskutować na jego temat aż podnieśli głos. Na to
Wysłannik (sal allahu `alejhi ła sallam) wyszedł zezłoszczony.
Zaprawdę jego twarz była czerwona. Rzucił w nich kurzem i
powiedział: 'Uspokójcie się ludzie! Nacje przed wami zostały
zniszczone z tego powodu, z powodu poróżnienia się w sprawie
proroków i porzucenia pewnych części ksiąg dla innych części.
Zaprawdę, Koran nie został zesłany przecząc samemu sobie,
raczej potwierdza siebie. Zatem to co znacie z niego, według
tego postępujcie, a czego nie wiecie, to odwołajcie się do
kogoś kto ma wiedzę na ten temat.'" [17]
Imâm Ahmad powiedział:
"Zwracamy się z Koranem do kogoś kto ma o nim wiedzę,
do Allâha Błogosławionego Wywyższonego. On ma o nim największą
wiedzę." [18]
'Abdullâh Ibn Mas'ûd powiedział:
"Naśladujcie i nie wprowadzajcie innowacji, gdyż zaprawdę
to co otrzymaliście wystarcza, a każda innowacja jest zbłąkaniem." [19]
Imâm al-Baghauî powiedział:
"Uczeni spośród ludzi Sunny zgodni są co do zakazu kłócenia
się i argumentacji, i [zgodni są] co do odciągania innych
od dyskutowania teologicznej retoryki (kalâm) i uczenia
się jej." [20]
Imâm ash-Shâfi'î powiedział:
"Aby poddany spotkał Allâha ze wszystkim co zostało zabronione
prócz szirk jest dla niego lepsze niż teologiczna retoryka.
Zaprawdę, myślę że Muzułmanin nie mógłby powiedzieć rzeczy
które widziałem wśród ahl-ul-kalâm."
[21]
Powiedział on (rahimahullâh) także:
"Każdy kto okazuje nacjonalizm lub teologiczną retorykę
i wzywa do tego, ten odstąpił od wyznania (shahâdah).
Aby poddany spotkał swego Pana Wywyższonego i Wysławionego
z każdym grzechem prócz shirk, jest lepsze niż spotkanie
Go z jakimkolwiek pragnieniem (ahuâ`)."
[22]
Gdy Imâm Ahamd poddany był inkwizycji przez al-Mu'tasim,
powiedział do niego:
"Nie jestem osobą która argumentuje i używa teologicznej
retoryki (kalâm). Jestem jedynie osobą narracji i przekazów."
[23]
Imâm al-Auzâ'î powiedział:
"Trzymaj się narracji Salaf, nawet jeżeli ludzie się
tobie sprzeciwiają i wystrzegaj się opinii ludzi, nawet jeżeli
je upiększają swoją mową." [24]
Powiedział także:
"Miej cierpliwość na [drodze] Sunny, i zatrzymaj się
tam gdzie ludzie [salaf] się zatrzymali. Mów co oni
mówili, i powstrzymuj się od tego od czego oni się powstrzymali.
Podążaj drogą twoich bogobojnych Salaf, gdyż zaprawdę
wystarczające jest dla ciebie, to co im wystarczyło."
[25]
Droga Salaf jest najlepszą Metodologią i pośrednią drogą:
Allâh mówi co w przybliżeniu znaczy:
»Pierwsi poprzednicy spośród muhadżiruun
[26] i ansaar [27] , i z tych, którzy poszli za nimi w czynieniu dobra
- Bóg jest zadowolony i oni są zadowoleni z Niego. On przygotował
dla nich Ogrody, gdzie w dole płyną strumyki; oni tam będą
przebywać na wieki. To jest osiągnięcie największe!«
[Surah at-Taubah, 9:100]
Imâm Abu Hâtim ar-Râzî powiedział:
"Oznaką ludzi innowacji jest ich nienawiść do ludzi narracji
(Ahlul-Athar). Oznaką heretyków (Zanâdiqah)
jest że nazywają ludzi Sunny, Hashauiyyah (bezwartościowi),
pragnąc w ten sposób unieważnić narracje. Oznaką Dżahmiyyah
[28] jest że nazywają ludzi Sunny,
Mushabbihah
[29]. Oznaką Qadariyyah
[30] jest że nazywają ludzi narracji Mudżbirah
[31].
Oznaką Murdżi'ah
[32]
jest że wyzywają ludzi Sunny od Mukhâlifah
(oponentów) i Nuqsâniyyah (wybrakowanych). Oznaką
Râfidhah
[33]
jest że nazywają ludzi Sunny, Nâsibah
[34].
Ludzie Sunny jednak nie zasługują na żadną z tych nazw, i
absurdem jest ich wyzywanie." [35]
Imâm, al Hâfidh - Muhammad Ibn Sinân al-Wâsitî powiedział:
"Mushabbihah to ci którzy wykraczają poza hadisy. Jeżeli
zaś chodzi o tych którzy posługują się hadisami, to nie dodają
nic do tego co usłyszą. Oni są ludźmi Sunny. Wierzą jedynie
w to co przynosi hadis, oni są wierzący. Wierzą w to z czym
Prorok (sal allahu `alejhi ła sallam) został posłany, Księgę
i Sunnę." [36]
Zakaz używania terminologii która nie jest zawarta w Koranie
lub Sunnie w kwestiach wiary
Shaykhul Islâm Ibn Taymiyyah powiedział:
"Zaprawdę, wybitni imamowie zabraniali używania wątpliwych
i zmyślonych uogólnionych nazw. W [nazwach] tych prawda jest
pokryta fałszem, a wraz z tym powodują one wątpliwości, różnice
i doświadczenia (fitnah) które oponują przekazanej
terminologii, oraz temu czego znaczenia nie zostały w pełni
wyjaśnione. Zatem ze wszystkim co zostało przekazane można
się zapoznać, i wszystko co jest znane można ujawnić. Tak
jak powiedział Imâm Mâlik: 'Jeżeli istnieje mało wiedzy, ujawnia
się próżność, a jeżeli istnieje niewiele narracji, wzrastają
pragnienia [ahua].' Tak więc jeżeli jakiekolwiek słowo
nie zostało potwierdzone przez tekst, ani jego znaczenie nie
jest znane przez intelekt, to jest ono bezużyteczne i pełne
pragnień…" [37]
[1] Sharh-us-Sunnah, #13
[2] Sharh-us-Sunnah, #15
[3] Przekazał Ibn Qudamah w Burhan fii
Bayanil-Qur`ân
[4] Ahl-ul-kalâm, są tymi którzy swą religię
i wiarę opierają na retoryce, domysłach, innowacjach i pragnieniach.
Ahl-us-Sunnah opierają swą wiarę i religię na źródłach objawionych,
na Koranie i Sunnie, nie dokonując zniekształceń, nie przecząc
i nie porównując.
[5] Przekazał Ibn Abdil-`Izz w Sharh-ut-Aqidatit-Tahawiyah,
str. 74.
[6] Przekazał Ibn Qudamah w Burhan fii
Bayanil-Qur`ân.
[7] Ibid.
[8] Sharh Usul-il-I`tiqâd (3/430), al-Lâlikâ'î
/ Dhammat-ut-Ta'wîl, str. 18, Ibn Qudâmah
[9] Ash-Sharî`ah, str. 314, al-Âdziurî
/ al-Asmâ' was-Sifât, str. 453 / al-I`tiqâd str. 118, al-Bayhaqî
[10] Ru`yah - odnosi się do tego że ludzie
ujrzą Allâha w Dniu Zmartwychwstania i w życiu przyszłym.
[11] Qadr jest przeznaczeniem które Allâh
ustanowił, dobrym jak i złym.
[12] Manâqib Imâm Ahmad, str. 155-156,
Ibn-ul-Dżauzî.
[13] Usûl-us-Sunnah, #27.
[14] `Aqîdat-ul-łastiyyah str. 3.
[15] Al-Makhradż min al-Fitnah, #7
[16] Zostało to przekazane przez jego
ucznia, Ismâ'îl Ibnul Fadhl w al-Hudż'ah (85/A). Imâm Abul
Mudhaffar as-Sam'ânî był wielkim uczonym z dziedziny hadîth
i fiqh.
[17] Przekazał Imâm Ahmad w Musnad (nr.
6802) od Abî Hâzim, od 'Umar Ibn Shu'ayb, od ojca, od dziadka.
Sanad tej narracji jest hasan [dobra].
[18] Przekazał Hanbal Ibn Ishâq w al-Mihnah
(str. 45), od Ahmada.
[19] al-Hudż'ah (83/A).
[20] Sharh-us-Sunnah (1/216).
[21] Sahih, przekazał Ibn Abî Hâtim w
Adâbush-Shâfi'î (str. 182).
[22] Sahih, przekazał Ismâ'îl Ibnul Fadhl
w al-Hudż'ah (7/B).
[23] Przekazał Hanbal Ibn Ishâq w al-Mihnah
(str. 54) od Imama Ahmeda.
[24] Przekazał al-Bayhaqî w al-Madkhal
(nr. 233), z autentycznym isnâd.
[25] Przekazał Ismâ'îl Ibnul Fadhl
w al-Hudż'ah (6/A-B), z autentycznym isnâd.
[26] Ci którzy wyemigrowali z Mekki do
Medyny wraz z Prorokiem.
[27] Ci którzy mieszkali w Medynie, którzy
przyjęli i pomagali muhadżirom i Prorokowi.
[28] Dżahmiyah - są zwolennikami Dżahm
Ibn Safûân, ucznia Dża'ad Ibn Dirham, którzy oboje zostali
straceni za apostazję za czasów młodszych tâbi'în. Do ich
wiary należy to że przeczą Atrybutom Allâha i uznają że Koran
[słowa Allaha] jest stworzony.
[29] Mushabbihah - są tymi którzy uznają
że Allâh jest podobny do stworzenia, oraz że Atrybuty Allâha
są podobne do Stworzenia. Wiara ta była po raz pierwszy propagowana
przez Maqâtil Ibn Sulaymân al-Khurasânî, za czasów tâbi'în.
[30] Qadariyyah - są także zwolennikami
Dżahm Ibn Safuân. Sekta ta założona została przez Ma'abad
Ibn Dżuhanî w Basrah pod koniec ery Sahabah. Przeczą Qadar
(przeznaczeniu) i uważają, że człowiek sam jest stwórcą swych
uczynków które nie podlegają Mocy i Rozkazom Allâha.
[31] Mudżbirah lub Dżabariyyah - uważają
że ludzie nie mają wolnej woli i nie są odpowiedzialni za
swoje własne uczynki, tylko są do nich zmuszeni.
[32] Murdżi'ah - wierzą w irdżâ` (wiara
że grzechy, wielkie bądź małe, nie wpływają na wiarę, i że
îmân nie wzrasta i nie maleje). Pierwszym kto nawoływał do
tej wiary był Ghîlân Ibn Abî Ghîlân al-Qadarî. Uważają także
że uczynki nie są częścią wiary i że ludzie nie różnią się
pod względem wiary.
[33] Rauâfidh - są ekstremalnymi
szyitami którzy nazywają siebie Ithnâ Ash'ariyyah (którzy
podążają za 12 imamami) lub Dża'afariyyah. Sekta ta powstała
z inicjatywy 'Abdullâh Ibn Saba, Żyda który pojawił się pod
koniec kalifatu 'Uthmâna. Przypisywał sobie miłość do 'Alî'ego
i rodziny Proroka (sal allahu `alejhi ła sallam). Sekta ta
przeklina Sahabah i uważa ich za niewiernych, w szczególności
Abu Bakr, 'Umar, 'Uthmân oraz żony Proroka. Wierzą także że
Koran jest nie kompletny.
[34] Nauâsib - są tymi którzy nienawidzą
'Alî'ego i rodzinę Proroka.
[35] Przekazał Ibn ut-Tabarî w
as-Sunnah (1/189).
[36] Przekazał Ismâ'îl Ibnul Fadhl
w al-Hudż'ah (32/B), z autentycznym isnâd.
[37] Dar Ta'ârudhul 'Aql wan Naql (1/271)
|